Sıkıntı ve Kaygı Duası
Bu duanın kaynağı
Bu dua Enes b. Mâlik'ten (r.a.) rivayet edilir; Enes, Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.) bu sözleri çok sık söylediğini aktarır. Duanın yapısı dikkat çekicidir: her sıkıntı, karşıtıyla ikili hâlinde sıralanır ve neredeyse bir teşhis listesi gibi okunur. "Hemm" gelecek kaygısını, "hazen" geçmişin hüznünü anlatır; "acz" yapamamayı, "kesel" ise yapmak istememeyi. Âlimler bu eşleştirmeyi hadisin ruh hâlini ne kadar ince tarif ettiğinin kanıtı sayar: koşullardan doğan sıkıntı (borç, başkalarının baskısı) ile karakterden doğan sıkıntı (tembellik, korkaklık, cimrilik) aynı nefeste birbirinden ayrılır ve ikisi için birden sığınılır. Türkçe kaynaklarda genellikle sabah-akşam zikirleri arasında yer alır, ancak hiçbir rivayet onu belirli bir vakte bağlamaz. Uzun süren bir kaygı dönemi, borç baskısı ya da isteksizlik hâlinde en çok tavsiye edilen dualardan biridir; Bursevî ve Nevevî gibi şârihler bunu "derdin adını koyarak Allah'a götürme" örneği olarak anar.
Ne zaman okunur
Kaygı ya da sıkıntı bastırdığı her an. Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.) bu duayı sık sık okuduğu rivayet edilir.